Matcha: skutki uboczne i przeciwwskazania, o których warto wiedzieć

Matcha to napój z długą historią, który w ostatnich latach zyskał ogromną popularność dzięki swoim właściwościom, naturalnym antyoksydantom, stabilnej energii i wsparciu koncentracji. Jak każdy produkt zawierający kofeinę, matcha ma jednak skutki uboczne i przeciwwskazania, zwłaszcza spożywana w nadmiarze. W tym artykule mówimy, jakie są realne skutki uboczne matchy i jak ich unikać. To informacja edukacyjna, w razie wątpliwości skonsultuj się z lekarzem.

Czym jest matcha i dlaczego jest tak ceniona?

Matcha to odmiana zielonej herbaty, którą uzyskuje się przez zmielenie całych liści Camellia sinensis. Pijąc matchę, korzystasz ze wszystkich składników odżywczych i antyoksydantów liścia, co przekłada się na bogaty profil odżywczy. Należą do nich

• Wsparcie stabilnej energii dzięki naturalnej kofeinie i L-teaninie.
• Wsparcie dobrego samopoczucia, bogata w antyoksydanty (m.in. EGCG).
• Wsparcie nastroju i koncentracji dzięki L-teaninie.
• Naturalne źródło składników odżywczych, witamin i błonnika.

Jeśli chcesz lepiej zrozumieć właściwości matchy, zajrzyj do naszego artykułu matcha, właściwości i co mówi nauka.

Jakie są skutki uboczne matchy?

Mimo wszystkich zalet matchy trzeba pamiętać, że jest to napój zawierający kofeinę, alkaloid o działaniu pobudzającym ośrodkowy układ nerwowy. Kofeina ma swoje plusy (poprawa wydolności fizycznej i koncentracji), ale także potencjalne minusy: u części osób może powodować nerwowość, bezsenność, kołatanie serca albo niepokój.

Matcha zawiera umiarkowaną ilość kofeiny, której poziom zależy od jakości i ilości herbaty. Według bazy danych USDA, 100 g matchy zawiera 2,4 g kofeiny, czyli około 24 mg na każdy gram. Oznacza to, że filiżanka matchy parzona z 2 g zawiera około 48 mg kofeiny, mniej więcej połowę porcji ekspresso.

Trzeba jednak pamiętać, że kofeina z matchy wchłania się wolniej i uwalnia bardziej stopniowo niż z kawy, dzięki obecności L-teaniny, aminokwasu który moduluje jej działanie. Dlatego matcha daje stabilną, długą energię, bez nerwowości, kołatania serca i bezsenności typowych dla kawy.

To jednak nie oznacza, że matchę można pić bez ograniczeń. Nadmierne spożycie może prowadzić do przedawkowania kofeiny, którego objawami mogą być

• Ból głowy
• Nudności i wymioty
• Biegunka
• Drażliwość
• Drżenie
• Kołatanie serca
• Podwyższone ciśnienie
• Drgawki (przy znacznych dawkach)
• Zaburzenia rytmu serca
• W skrajnych przypadkach, incydenty kardiologiczne

Według wytycznych EFSA i Mayo Clinic, maksymalna dzienna dawka kofeiny dla zdrowej dorosłej osoby to 400 mg, to około 8 filiżanek matchy. Indywidualna tolerancja jest jednak różna, zależy od wrażliwości, wagi, wieku, stanu zdrowia i innych czynników. Dlatego rozsądnie jest nie przekraczać 2-3 filiżanek matchy dziennie i nie łączyć jej z innymi źródłami kofeiny: kawą, herbatą, czekoladą, napojami energetycznymi, lekami z kofeiną.

Niektóre osoby powinny szczególnie ostrożnie podchodzić do matchy lub ograniczyć jej spożycie: kobiety w ciąży i karmiące, dzieci, osoby starsze, osoby z chorobami serca, nerek, wątroby, żołądka albo układu nerwowego, osoby przyjmujące leki, które mogą wchodzić w interakcje z kofeiną. W każdej z tych sytuacji warto najpierw porozmawiać z lekarzem.

Kolejny sygnał, że coś jest nie tak z matchą, to smak: jeśli matcha smakuje rybą, algami albo metaliczną goryczką, najczęściej oznacza to niską jakość, utlenienie albo błąd w parzeniu. Rozkładamy to na czynniki pierwsze w artykule jak smakuje matcha i dlaczego czasem smakuje rybą.

Jak pić matchę bezpiecznie?

Żeby czerpać z matchy to, co najlepsze, bez ryzyka skutków ubocznych, warto pamiętać o tych zasadach

• Wybieraj matchę dobrej jakości, najlepiej BIO, bez dodatków, barwników, cukrów i pozostałości pestycydów.
• Parz matchę gorącą, ale nie wrzącą wodą (około 80 °C) i ubijaj chasenem lub elektrycznym spieniaczem do uzyskania pianki.
• Jeśli dodajesz mleko, śmietankę, cukier albo słodziki, pamiętaj, że zmieniają one profil sensoryczny i odżywczy napoju. Z roślinnych preferujemy mleko owsiane, najlepiej współgra z umami matchy.
• Pij matchę z umiarem, nie więcej niż 2-3 filiżanki dziennie, i unikaj jej wieczorem oraz w połączeniu z innymi źródłami kofeiny.
• Jeśli nigdy nie miałeś styczności z kofeiną, masz schorzenia, jesteś w ciąży, karmisz piersią albo bierzesz leki, skonsultuj się z lekarzem przed wprowadzeniem matchy do diety.

Podsumowanie

Matcha to napój o ciekawych właściwościach i przyjemnej, aksamitnej teksturze, który może wspierać codzienną energię i koncentrację. Ma jednak swoje przeciwwskazania i potencjalne skutki uboczne, głównie ze względu na zawartość kofeiny i indywidualną wrażliwość. Dlatego najlepiej pić matchę świadomie, według zasad, które podaliśmy w tym artykule. Jeśli masz wątpliwości co do swojej sytuacji zdrowotnej, porozmawiaj z lekarzem. Chcesz spróbować naprawdę dobrej matchy? Sprawdź naszą Matcha Zen, pełen katalog matchy BIO.